ၽွၼ်းလီဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈ

ဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈၼႆႉၽွၼ်းလီမၼ်းၼမ်တေႉၶႃႈ ၊ ႁႃၵေႃႈဢမ်ႇယၢပ်ႇသင် ၽုၵ်ႈၵေႃႈငၢႆႈ ၶႂ်ႈဝႃႈတေမီးယူႇၵူႈႁိူၼ်းယဝ်ႉ ။ပေႃးဝႃႈဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈၼႆ ၼၢင်းယိင်းၶဝ် သူင်ဢဝ်မႃးတႃးၼႃႈ ယွၼ်ႉမၼ်းၸွႆႈလူတ်းယွမ်းသိဝ် လႄႈၼႃႈၽႃၼႆယဝ်ႉ။ပေႃးႁူဝ်ၶႆႈၼႆ ဢဝ်ဢုၵ်းဢၼ်မီးတၢင်းၼႂ်းဝႂ်ၼၼ်ႉ မႃးၼူတ်ႈသႂ်ႇတီႈႁူဝ်ၼႆ တေၸွႆႈလူတ်းယွမ်းပၼ်ႁူဝ်ၶိုၼ်ႈႁူဝ်ၶႆႈလႆႈ ။

ၶုတ်ႇဢဝ်ဢၼ်ပဵၼ်ဢုၵ်းမၼ်းၼၼ်ႉသေ ၼွၵ်းၵိၼ်တင်းၼမ်ၽိုင်ႈၸိုင် ၼိူဝ်ႉၼင်တေသႂ်လီတေႉ ယွၼ်ႉမၼ်းၵတ်းလီ သေဢမ်ႇၵႃး ၵေႈပၼ်ပႃးမႆႈၼႂ်း လႄႈ တၢင်းပဵၼ်ယဵဝ်ႈဝၢၼ်ၼႆယဝ်ႉ။ ၼၼ်ႉၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၸိူဝ်းဢၼ်ပီႈၼွင်ႉႁဝ်းၶဝ်တေႁူႉယဝ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈမိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ထုၵ်ႇၼမ်ႉမၼ်းလူၵ်ႈသႂ်ႇ ၊ ၼမ်ႉမႆႈလူၵ်ႈ ၺႃး ၊ ထုၵ်ႇထၢၼ်ႇၽိူၼ်းထၢၼ်ႇၾႆးတူၵ်းၺႃးသႂ်ႇ လႄႈတေဢဝ်ဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈၼႆႉမႃးပူဝ်ႉသႂ်ႇဝႆႉသေ မွၵ်ႈသွင်ထိုင်သၢမ်ဝၼ်းၸိုင် ႁွႆးၸဵပ်းၼၼ်ႉၵေႃႈတေႁၢႆတေၶႅၼ်းမႃးလွႆးလွႆးၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉႁွႆးၸဵပ်း ၊ ႁွႆးယဵၼ်း ၊ ႁွႆးလႅတ်ႇၽဝ် လႄႈ ဢိၵ်ႇတင်း ၸွႆႈယူတ်းယႃပၼ်ပႃးႁူင်းၶဝ်ႈၸဵပ်း ၊ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႂ်ႁႂ်ႈၵိၼ်ပၼ် ဢုၵ်းမၼ်း သွင်ပွၵ်ႈ မွၵ်ႈ သွင်ၸေႃႉ ၼႆၶႃႈ။ ပေႃးပဵၼ် ၶဵဝ်ၸဵပ်း ၼႆၵေႃႈ ဢဝ်ဢုၵ်းမၼ်းၼၼ်ႉ မႃးသႂ်ႇဝႆႉတီႈၶဵဝ်ၸဵပ်းၼၼ်ႉမွၵ်ႈ သၢမ်သိပ်း မိၼိတ်ႉ ၼႆၸိုင်တေလူတ်းယွမ်းၸဵပ်းၼၼ်ႉမႃးယူႇၶႃႈ ။ဢုၵ်းမၼ်းၼၼ်ႉ ပေႃးၵိၼ်ၼႆ မၼ်းၸွႆႈၵႅတ်ႇပၼ် တၢင်းပဵၼ် ၶႅၼ်ႇသႃႇ ၽိဝ်ၼင် လႄႈၸွႆႈလူတ်းယွမ်းပၼ်(Cholesterol) ။

ယဝ်ႉၵေႃႈ မၼ်းၸွႆႈထွၼ်ပၼ်ၵွင်ႉဢၼ်ၵိၼ်ၽိတ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉၼႂ်းဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈၼႆႉမီးယႃႈယႃၵေႈလိတ်ႈတွၼ်ႈတႃႇၸိူဝ်းၼႆႉဝႆႉၼမ်တေႉၶႃႈ။ ၵူၼ်းဢၼ်ပဵၼ်သိူၵ်ႈလိူၵ်ႈ သႆႈၵူၼ်မႅၼ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ထိူဝ်ဢဝ်ဢုၵ်းသႂ်မၼ်းၼၼ်ႉပဵၼ်ၵွၼ် လၢင်ႉႁႂ်ႈသႅၼ်ႈသႂ် ယဝ်ႉၵေႃႈဢဝ်ၵႂႃႇၸေႈဝႆႉၼႂ်းတိူၵ်ႈယဵၼ်(တူႈယဵၼ်)သေ ၸင်ႇဢဝ်ဢွၵ်ႇမႃး သွတ်ႇၶဝ်ၵႂႃႇ တီႈၽၢႆႈလူင်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းယေႈဝၼ်းၼႆႉ ၼိုင်ႈထိုင်သွင်ပွၵ်ႈၼႆ တၢင်းပဵၼ်ၼၼ်ႉတေၶႅၼ်းမႃးၼႆယဝ်ႉ။ၵူၺ်းၼႃႇ ၽွင်းဢွၼ်တၢင်းတေတႃးႁိုဝ်တေၸႂ်ႉတို်ဝ်းမၼ်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈၸၢမ်းတႃးတီႈၶႅၼ်ႁဝ်းတူၺ်းဢွၼ်တၢင်းၵွၼ်ႇ ယွၼ်ႉၵူဝ်ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈတင်းၽိဝ်ၼိူဝ်ႉႁဝ်း သင်ဝႃႈမၼ်ၶူမ်းၼႆဢမ်ႇလူဝ်ႇတႃးယဝ်ႉ သင်ဝႃႈမၼ်းဢမ်ႇၶူမ်းဢမ်ႇလႅင်သင်ၸိုင် ပွင်ႇဝႃႈတႃးလႆႈယဝ်ႉၶႃႈ ။

လိူဝ်သေဢုၵ်းၼႂ်းဝႂ်မၼ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ ငဝ်ႈမၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢဝ်တူမ်ႈၶိုဝ်ႇသေၵိၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၼႆ တေၸွႆႈၵေႈလိတ်ႈပၼ်တၢင်းပဵၼ်ၼွင်ၼႂ်းဝႃႈၼႆၶႃႈ။ၼႂ်းဝၢၼ်လိၼ်ႉငိူၵ်ႈၼၼ်ႉ မီး ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ1 ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ 2 ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ 3 ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ 6 ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ 9 ဝီႇတႃႇမိၼ်ႇ 12 လႄႈမီး (British medical journal)မၼ်းၵႅတ်ႇပၼ် တၢင်းပဵၼ်ႁူဝ်ၸႂ်လႄႈ လိူတ်ႈၶိုၼ်ႈၼႆယဝ်ႉ။

#ပိၼ်ႇတႅမ်ႈ

#ႁူမ်ႈၽူၺ်း